Docklands Dublina

Dzielnica odbudowana od podstaw

Docklands Dublina to najwyraźniejszy przykład w mieście tego, jak szybko dawniej zaniedbany obszar może zostać przekształcony. Dwadzieścia lat temu północne i południowe nabrzeża na wschód od mostu Samuela Becketta to był mix nieużywanych magazynów, składów celnych i niezagospodarowanych terenów przemysłowych. Dziś północne docklands jest siedzibą europejskich siedzib Google, Facebooka, Twittera i dziesiątek innych firm technologicznych — bywa nazywane „Krzemową Zatoką” — obok nowych wieżowców mieszkalnych, parku na miejscu dawnych Północnych Doków i dwóch najważniejszych historycznych atrakcji Dublina: muzeum EPIC i statku głodowego Jeanie Johnston.

Architektura docklands jest mieszana. Sam most Samuela Becketta, zaprojektowany przez Santiago Calatravę i otwarty w 2009 roku, to najbardziej elegantna konstrukcja w okolicy — most wantowy w kształcie harfy. Okoliczne biurowce są zmiennej jakości. Ale spacer wzdłuż nabrzeża od mostu Samuela Becketta na wschód do Point Depot to naprawdę przyjemne pół godziny z widokami na Liffey i pełen aktywności teren.

Gdzie	North Docklands, 20 min pieszo od O’Connell Street
Potrzebny czas	Pół dnia na EPIC i Jeanie Johnston razem
Jak dojechać	DART do Connolly Station lub Luas Red Line
Koszt	EPIC około €17–20; Jeanie Johnston €10–14
Najlepsza pora	Cały rok; bilety do EPIC rezerwujcie online z wyprzedzeniem

EPIC: Irlandzkie Muzeum Emigracji

EPIC otworzyło się w 2016 roku w skarbcach XIX-wiecznego składu celnego zwanego CHQ. To jedyne muzeum w Irlandii poświęcone w całości historii irlandzkiej emigracji — milionom, którzy opuścili kraj na przestrzeni trzech stuleci, pędzeni Głodem, biedą, prześladowaniami politycznymi, a później ambicją i szansą.

Muzeum działa w formie tematycznych sal, każda poświęcona innemu aspektowi historii emigracji: Głód lat 40. XIX wieku, który zabił około miliona ludzi i wysłał kolejny milion za granicę w pięć lat; kolejne fale emigracji przez XIX i XX wiek; wpływ irlandzkiej diaspory na kulturę, politykę i sport w Ameryce, Australii, Wielkiej Brytanii i innych krajach; oraz współczesna historia 70 milionów ludzi na świecie, którzy deklarują irlandzkie pochodzenie.

Jakość wykonania jest wysoka — immersywne media, dobrze dobrane eksponaty, przystępna narracja — a treści emocjonalne są przedstawione uczciwie, bez popadania w ckliwość. To rodzaj muzeum, gdzie odwiedzający, którzy myśleli, że tylko przejdą, zostają dwie godziny.

Bilet łączony do muzeum EPIC i Jeanie Johnston to najefektywniejszy sposób odwiedzenia obu atrakcji po kolei, a połączenie ma kontekstualne uzasadnienie — muzeum opowiada historię, statek pokazuje fizyczną rzeczywistość.

Jeanie Johnston

Zacumowana tuż przy budynku CHQ Jeanie Johnston to pełnowymiarowa replika XIX-wiecznego żaglowca, który przewoził emigrantów z Irlandii do Ameryki Północnej podczas i po Głodzie. Oryginalny statek odbył szesnaście rejsów między 1847 a 1858 rokiem, przewożąc około 2500 pasażerów bez utraty ani jednego życia z powodu choroby — niezwykły rekord jak na tamte czasy, gdy „statki-trumny” regularnie traciły znaczny odsetek pasażerów z powodu chorób.

Wycieczki z przewodnikiem trwają około 50 minut i obejmują warunki poniżej pokładu, dietę, opiekę medyczną świadczoną przez lekarza okrętowego i historie konkretnych pasażerów z rejestrów statku. Przewodnicy są kompetentni, a przeżycie przebywania pod pokładem w zrekonstruowanym emigrancie trzymie jest bardziej poruszające, niż można by oczekiwać. W połączeniu z wizytą w muzeum EPIC daje pełne i właściwie ugruntowane rozumienie tego, czym naprawdę była emigracja z Irlandii.

Nabrzeże i okolice

Okolica Custom House Quay i Memorial Road zmieniła się znacząco od 2020 roku. Dzielnica Windmill Lane (gdzie odbyły się pierwsze sesje nagraniowe U2) jest oznaczona pomalowaną ścianą muralową, która stała się punktem fotograficznym. Convention Centre Dublin — szklany cylinder projektu Kevina Roche’a — kotwiczy południowy koniec obszaru.

Rejs po Liffey wyrusza z nabrzeży tuż na zachód od Ha’penny Bridge i daje inny kąt widzenia zarówno na rozwój docklands, jak i na tradycyjną architekturę nadbrzeżną. Trwa około 45 minut i jest relaksującym uzupełnieniem wizyty w docklands, jeśli chcesz zobaczyć kontrast między starym a nowym od strony wody.

Grand Canal Dock i południowe doki

Na południe od rzeki Grand Canal Dock przeszedł tę samą transformację co North Docklands, zakotwiczoną wokół europejskiej siedziby Google i Bord Gáis Energy Theatre, zaprojektowanego przez Daniela Libeskinda i będącego jednym z głównych miejsc gościnnych musicali i koncertów w Dublinie. Plac wokół teatru, z jego czerwono-białą pasiastą fasadą, to prawdziwy element współczesnej architektury, wart spojrzenia nawet jeśli nie idziecie na spektakl. Nadbrzeże jest tu obstawione barami i restauracjami, które zapełniają się po pracy w wieczory powszednie, nadając okolicy inny rytm niż bardziej nastawiony na turystów North Docklands. Kładka piesza, Samuel Beckett Bridge na wschodzie, łączy obie strony dla każdego, kto pokonuje pełną pętlę doków.

3Arena i Point Village

Dalej na wschód 3Arena — największa hala koncertowa w Dublinie, pierwotnie zbudowana jako teatr Point Depot w przerobionej XIX-wiecznej hali kolejowej — jest kotwicą dla dzielnicy Point Village. Gości głównych artystów w trasach koncertowych i stanowi użyteczny punkt orientacyjny na wschodnim krańcu spaceru po dokach. Otaczający Point Village ma sklepy, kino i bloki mieszkalne, i wyznacza miejsce, gdzie zregenerowane doki ustępują starszemu, wciąż przemysłowemu odcinkowi portu dalej w dół rzeki.

Dojazd i łączenie z innymi przystankami

Docklands jest łatwo dostępne z centrum miasta pieszo (około dwudziestu minut od O’Connell Street wzdłuż nabrzeży) lub DART-em do Connolly Station (dziesięć minut spaceru na południe do CHQ). Luas Czerwona Linia przejeżdża przez ten obszar przez przystanki Mayor Square i Spencer Dock.

Naturalne połączenie to ranek w muzeum EPIC i Jeanie Johnston, potem lunch w jednej z restauracji przy Grand Canal Dock po południowej stronie rzeki (dziesięć minut spacerem przez most Samuela Becketta), a potem popołudnie na Kilmainham lub powrót przez Temple Bar i O’Connell Street.

Obszar docklands łączy się też na północy z Cmentarzem Glasnevin autobusem, wiążąc narrację emigracyjną EPIC z miejscem pochówku postaci politycznych, które kształtowały kraj, który emigranci opuścili — tematyczne połączenie warte rozważenia dla każdego, kto spędza dzień skupiony na irlandzkiej historii.